De vraag wat het verschil is tussen leiderschap en management laat zich het beste illustreren aan de hand van twee inspirerende quotes.

De Amerikaanse auteur Steven R. Covey (‘Seven Habits of Highly Effective People’) zei het volgende over leiders en managers:

“De leider is degene die in de hoogste boom klimt, de hele situatie overziet en roept: verkeerde jungle! Maar wat wordt vaak teruggeroepen door de managers en de mensen die druk zijn met de productie? Mond houden! Het gaat uitstekend!”

Amerikaans hoogleraar Organisatieleer en Management Peter F. Drucker duidde het verschil als volgt:

“Management is de dingen goed doen; leiderschap is de goede dingen doen.”

Wat verstaan we onder leiderschap en wat verstaan we onder management?

Als we het over een leider hebben vallen kenmerken als ‘belangstelling voor de toekomst’ en ‘gericht op verandering’ op. Een leider kijkt naar de lange termijn, en oefent invloed uit door mensen te inspireren. Zijn of haar invloed wordt bepaald door charisma. Een leider delegeert en neemt beslissingen op  basis van intuïtie. Leiders kijken naar het bedrijf op basis van de sociale aspecten.
Het woord ‘management‘ is mogelijk afgeleid van de Latijnse uitdrukking manu agere, `aan de hand leiden`, het Italiaanse maneggiare `mennen` of de oud-Franse term mesnagement/ménagement `de kunst van het dirigeren, leiden`.   Een manager richt zich meer op het heden, denkt aan de korte termijn en is gericht op stabiliteit.  Zijn of haar invloed geldt door het geven van instructies en de positie is gebaseerd op autoriteit. Een manager controleert. Beslissingen worden genomen op basis van logica.

Wanneer is er een manager nodig en wanneer een leider?

Management wordt steeds minder populair. In de heersende tijdsgeest groeit de behoefte aan inspirerende leiders. Dat betekent dat managers ook meer als leiders moeten optreden. Op zich kan dat, want veel functies bevatten zelfmanagement, en hooggeschoolde werknemers worden geacht die verantwoordelijkheid ook aan te kunnen. Maar dat betekent niet dat managers overbodig worden. Er blijft behoeft aan systematiek, planning, organisatie en controle binnen organisaties.  Daar waar processen moeten worden beschreven en systematisch moeten worden doorlopen is management belangrijk: het vliegtuig moet toch op tijd vertrekken.
Daar waar hoogwaardige professionals feedback willen over hun functioneren past leiderschap meer. Omdat ze geen instructies willen, maar samen willen reflecteren en bekijken wat wel of niet goed gaat. Er bestaat meer gelijkwaardigheid in deze verhouding.

Moet iedere manager een leider kunnen zijn en andersom?

Beide zijn is heel moeilijk. Je ziet doorgaans dat mensen iets meer van het een dan van het ander hebben. Enkele natuurtalenten zijn  het beide, maar het is dus niet noodzakelijk. Ik denk dat het vooral belangrijk is dat mensen doen waar ze goed in zijn, zich bewust zijn van hun talenten en dat ontplooien. Dat betekent soms ook accepteren dat je als manager niet die inspirerende leider bent, of dat je als leider een potje maakt van managementgerichte taken.

Op dit moment zijn wij bezig de data uit onder andere onze leiderschapstijlentest (Octogram) en managementgedragtest te analyseren, om te kijken of we het verschil tussen de manager en de leider ook echt in kaart kunnen brengen met onze psychologische tests.