Michèl van der Feen zette het Octogram Talentenprofiel in voor een team jonge volleybalsters. In dit artikel deelt hij zijn ervaring.

Verschillen die het verschil maken

Met een groep van 11 talentvolle jonge volleybalsters, met een gemiddelde leeftijd van 15,5 jaar, meedraaien op regio-divisie niveau, tegen tegenstanders die de pubertijd inmiddels ruim achter zich gelaten hebben. Dat was onze opdracht aan het begin van het seizoen.

Mentale ontwikkeling versnellen

Belangrijkste verschillen tussen de (zeer) talentvolle meiden van ons team en de oudere meiden/dames van de tegenstanders, zijn niet de volleybalkwaliteiten, maar de mentale ontwikkeling. Wilden we dus mee kunnen draaien in de regio-divisie dan moesten we de mentale ontwikkeling van de meiden versnellen. Makkelijker gezegd dan gedaan. Beroepsmatig heb ik veel gebruik gemaakt van de online assesments van Online Talent Manager (OTM), om daarmee de persoonlijke ontwikkeling van mensen te versnellen. Mijn grote vraag was dan ook: in hoeverre zijn deze instrumenten ook toepasbaar op jonge meiden van 14,15 en 16 jaar?

Wat we vooral wilden bereiken is dat de meiden zouden inzien dat het belangrijk is dat er onderlinge verschillen zijn en dat deze verschillen cruciaal zijn bij het presteren als team. Aan de hand van de stadia van groepsvorming van Tuckman en het Octogram van OTM, zijn we aan de slag gegaan. Het model van Tuckman hebben we vooral gebruikt om te laten zien dat het normaal is dat er in de verschillende fases (Forming, Storming, Norming & Performing) onduidelijkheden, strubbelingen, irritaties en confrontaties zijn, en dat deze juist nodig zijn om als groep uiteindelijk maximaal te kunnen presteren. Het Octogram van OTM hebben we juist gebruikt om duidelijk te maken dat er verschillen zijn. Alle meiden en wijzelf als trainers hebben het Octogram ingevuld.

De resultaten hebben we tijdens een trainingskamp eind augustus vorig jaar anoniem opgehangen. We hebben verteld over de verschillende rollen binnen het Octogram, welk gedrag en welke voorkeuren daar bij horen en ze vervolgens twee dagen de tijd gegeven zelf de juiste namen bij de juiste profielen te bedenken. Dat kwam al heel snel op gang, waardoor er onderling veel overlegd en gediscussieerd werd. De twee dagen hadden ze niet nodig, want binnen een dag hadden ze de juiste namen bij de juiste profielen.

 

Zelf het Octogram Talentenprofiel inzetten? 

 

Individuele coaching

Behalve dat de meiden zicht hadden op hun verschillen, gaven de testresultaten ons als trainer/coach veel handvaten over hoe de individuele speelsters te begeleiden. Met name in de één-op-één coaching kijken we heel sterk naar hun voorkeursstijlen. De speelster die bijvoorbeeld hoog scoorde op analist en verankeraar krijgt hele gedetailleerde en specifieke aanwijzingen. De speelster die hoog op presteerder zit, krijgt continu doelstellingen mee. De speelster die juist weer hoog zit op teamspeler en netwerker heeft een centrale rol gekregen binnen het team en wordt daar juist weer op gecoacht.

Ook het sturen op feedback geven en irritaties uitspreken en uitpraten is een belangrijk onderdeel van onze aanpak. Voor volwassen al een hele opgave, laat staan voor deze jonge meiden.

 

Resultaten tot nu toe

We zijn halverwege het seizoen. Sportief gezien draaien we nog aan de onderkant van de ranglijst mee. Dat zit hem niet zozeer in de volleybalkwaliteiten, maar vooral in het omschakelen bij de spannende momenten. Daarbij gebruiken we de testresultaten van OTM continu om de individuele speelsters maximaal te begeleiden. De laatste wedstrijden laten zien dat de meiden steeds beter in staat zijn ook boven de 20 punten mee te blijven doen om de setwinst. Individueel en als team zijn ze steeds sneller in staat de knop om te zetten. Bijna wekelijks ontvangen ze complimenten van hun tegenspeelsters en hun trainer. Tijdens een internationaal toptoernooi tussen kerst en oud & nieuw hebben ze met een aantal pittige tegenstanders te maken gehad. Daarbij zijn ze in staat geweest om als enige tegenstander een set af te snoepen van het uiteindelijke winnende team, met daarin een aantal eredivisie-speelsters.

Als trainer/coaches merken wij dat deze aanpak zijn vruchten afwerpt. Alhoewel we nog een paar flinke stappen willen en moeten maken, zijn wij zeer tevreden met de resultaten van deze aanpak. De instrumenten van OTM hebben ons geholpen de mentale ontwikkeling van de meiden te versnellen. Natuurlijk gaat dat bij de één sneller dan bij de ander. We verwachten dat die ontwikkeling zich in de tweede helft van het seizoen voortzet en ook gaat vertalen naar resultaten tijdens de wedstrijden.

Michèl van der Feen

 

Geïnteresseerd in persoonlijkheid in de sport? Lees dan ook ‘Wat zijn de eigenschappen van een topsporter?’